Wat zegt de wet? In boek 7:658 burgerlijk wetboek staat dat de werkgever maatregelen moet treffen ‘en aanwijzingen verstrekken’ die ‘redelijkerwijs nodig zijn om te voorkomen dat de werknemer in de uitoefening van zijn werkzaamheden schade lijdt’. De werkgever is niet aansprakelijk als de schade het gevolg is van opzet of bewuste roekeloosheid van de werknemer.

Wat zegt de werkgever? De overbelasting is niet door het werk veroorzaakt, maar door haar persoon. Zij zou een verhoogde kans hebben op een burn out omdat ze moeite had met nee zeggen, graag hard werkt, alles goed wil doen en liefst ook helemaal zelf, idealistisch, ambitieus en plichtsgetrouw is en gewaardeerd wil worden. Verder liet ze niet blijken dat ze het werk niet aan kon. De werkbelasting ging die van de ‘normale, gemiddelde werknemer’ niet te boven.

Hoe oordeelt de rechter? De werkgever moet ervoor zorgen dat ook extra werk ‘in beginsel’ binnen 40 uur verricht kan worden. De werkgever kende bovendien de werkhouding en mentaliteit van de werknemer uit de beoordelingsgesprekken. De werkgever had kunnen en moeten weten dat zij vele overuren maakte en gezien de extra werkzaamheden overbelast was. De werkgever had er op bedacht moeten zijn dat zij een bijzonder risico liep. Zeker als zij belast werd met extra werk. Maar ook met werk waarop zij niet voldoende voorbereid was. De werkgever had zijn beleid op haar moeten afstemmen en meer de vinger aan de pols moeten houden.

Speelt het zwijgen een rol? De rechter vindt dat een werknemer die niet laat merken dat het werk te veel is of boven haar macht gaat, ‘niets afdoet’ aan de plicht van de werkgever zelfstandig en uit eigen beweging na te gaan of ze aan het werk is, of ze pauzes neemt en of ze werk mee naar huis neemt. Op het beoordelingsformulier was immers genoteerd dat de werknemer moeite had met delegeren, perfectionistisch was en moeite had los te komen van het werk. Dat is een ‘bijzonder risico’ waarvoor bewaking door de werkgever ‘geboden’ is. Ook was het de bedrijfsarts bekend uit een verslag van de huisarts dat zij „enorme vechtlust” heeft, houdt van doorzetten en spanningen ontkent. Dat leidde al eerder tot lichamelijke klachten. De werkgever heeft deze persoonskenmerken onderschat. „Daaraan doet niet af dat ook de werknemer zelf haar burn out risico tijdens haar werk niet heeft onderkend en haar burn out heeft genegeerd”.

De werkgever is aansprakelijk.

bron nrc.nl

NJB medewerker Aart Hendriks, hoogleraar gezondheidsrecht in Leiden zegt:
Zorgplicht werkgever geldt ook jegens niet-klagende werknemers

Werkgevers zijn verplicht een arbeidsomstandighedenbeleid te voeren. Aldus moet worden voorkomen dat werknemers schade lijden bij de uitoefening van hun werkzaamheden. Die verplichting bestaat jegens alle werknemers, niet alleen ten opzichte van hen die klagen. Dit volgt duidelijk uit de wet en wordt bevestigd door het Hof Den Bosch in de zaak van de werkneemster met een burnout.
Het hof stelt vast dat de werkgever over een langere periode een situatie heeft laten voortbestaan waarin de werkneemster te zwaar werd belast. De werkgever komt niet onder zijn aansprakelijkheid uit door te stellen dan de burnout het gevolg is van een aantal karaktereigenschappen van de vrouw, temeer niet nu die persoonskenmerken via diverse beoordelings- en functioneringsgesprekken al langere tijd bekend waren. Anders gezegd, de uitkomsten van de beoordelings- en functioneringsgesprekken hadden de werkgever extra alert moeten maken op het risico van een burnout. Dit geldt in het bijzonder nu de werkgever niet kon bewijzen dat de werkzaamheden in beginsel binnen 40 uur per week konden worden verricht en de werkgever wist, of moest weten, dat de werkneemster vele overuren maakte.
Burnout is een ernstige vorm van overspannenheid, die niet als officiële diagnose is opgenomen in de DSM-IV. Wel is bekend dat burnout een reactie vormt op langdurige blootstelling aan een grote hoeveelheid spanningen die de draagkracht van de betrokkene overstijgt. Deze spanningen worden veelal veroorzaakt door een combinatie van werk- en privéfactoren. Voor wat betreft dat laatste kan worden gedacht aan het overlijden van een dierbare, een relatiecrisis of een verhuizing. Had de werkgever zich op dergelijke privéfactoren kunnen beroepen?
De wettelijke zorgplicht voor de werkgever lijkt zich te beperken tot het voorkomen van schade bij de werknemer in de uitoefening van zijn werkzaamheden. Volgens het tweede lid van deze bepaling (art. 7:658 BW) is de werkgever alleen van zijn aansprakelijkheid ontslagen als de werkgever kan aantonen dat hij niet is tekortgeschoten in de naleving van zijn zorgplicht of dat de schade bij de werknemer in belangrijke mate het gevolg is van opzet of bewuste roekeloosheid van de werknemer. Deze bepaling gaat dus niet over arbeidsongeschiktheid ontstaan in de privésfeer.
Volgens ons recht komt ook dergelijke schade in beginsel voor risico van de werkgever. Dat was voor de invoering van de WAO (1967) overigens anders. Voordien was de werkgever alleen aansprakelijk voor schade als gevolg van bedrijfsongevallen en bedrijfsrisico’s (risque professionel), maar niet voor schade die buiten het werk om was ontstaan (risque sociale). Deze tweedeling gaf aanleiding tot ellenlange en dure procedures. Behalve wellicht letselschadeadvocaten werd niemand gelukkig van dit systeem. Door het risico van arbeidsongeschiktheid primair te leggen bij de werkgever bestaat er relatieve rust op de Nederlandse arbeidsmarkt. Dat dit in enkele individuele gevallen niet rechtvaardig uitvalt, moeten we misschien op de koop toenemen. In de onderhavige zaak was van een dergelijke onrechtvaardigheid echter geen sprake: de aangeklaagde werkgever had klip en klaar zijn zorgplicht verzaakt en moet daarom terecht opdraaien voor de schade die de werkneemster heeft geleden.

Osteoarthritis patients do not need to stop working prematurely. Their work participation need not be affected if their lower work capacity is taken into consideration and workplaces are adapted. Movement scientist André Bieleman has revealed this in his thesis for which he will be awarded a PhD by the University of Groningen on 30 June 2010.

Osteoarthritis is a degenerative disease affecting the cartilage that also involves other joint structures. Osteoarthritis was long considered to be a normal and inevitable consequence of ageing, with few options for treatment. However, it has gradually become clear that many of those afflicted by it are under 65 and still employed. Their physical functioning and their work participation may be affected by the condition. Bieleman investigated the influence of the early stages of osteoarthritis on work participation. He carried out his research with a hip cohort and a knee cohort (CHECK – Cohort Heup En Cohort Knie) comprising 1002 participants aged between 45 and 65.

Hardly any difference

For his research, Bielefeld followed individuals with early osteoarthritis of the hip and/or knee for two years. His research has revealed no difference in work participation between that group and the general population in the Netherlands. The sick leave at both measurement points was not high; about 11 percent of the participants indicated that they had been on sick leave in the previous year. There was an increase in the percentage that indicated that they had made adjustments at work because of their complaints, from 14 percent at the beginning to 20 percent at the measurement after two years; a higher percentage indicated that they would like to make adjustments at work. Only a few people, however, had visited their company doctor to this end.

Functional capacity

Bieleman also investigated the participants’ functional capacity. They all indicated themselves that their physical functioning was poor. Their own judgment proved to be a good predictor of actual low functional capacity. The CHECK participants indeed have a lower functional capacity than their healthy working counterparts. A significant proportion of the women even have a functional capacity that can be deemed insufficient to be able to carry out work with low physical functioning requirements.

Occupational disability

In the first two years, early osteoarthritis of the hip and/or knee has a minor effect on work participation. According to Bieleman, the work adjustments which have put in place for CHECK participants or are desired by them, along with their low functional capacity, indicate that they are at risk of becoming unfit for work and having to quit working prematurely. He therefore recommends monitoring these factors. He also recommends that work should be discussed in every contact between the health professionals and the patient.

Graded Activity is geen klassieke oefentherapie.

Bij oefentherapie ligt het accent veelal op bewerkstelligen,onderhouden of verbeteren van functies van het bewegingsapparaat,zoals kracht, uithoudingsvermogen en lenigheid.
De fysiotherapeut tracht dit te bereiken door toepassen van de fysiologische trainingswetmatigheden.

Graded Activity is meer dan oefentherapie het laat zich het best omschrijven als een gestructureerde begeleiding (training en coaching), gericht om binnen een vooraf afgesproken tijd in kleine stappen te komen tot een toename of uitbreiding van functioneren. Hetzij in het werk maar ook met activiteiten uit het dagelijks leven.

Graded Activity principes kenmerken zich in 3 fasen waarbij ieder fase een aantal specifiek kenmerken heeft.

1. De startfase (oriëntatie) bestaat uit fysiotherapeutisch onderzoek naar belemmerende en stimulerende factoren voor de opbouw, educatie en stellen van doelen.
2. De behandelfase werkt cliënt aan uitbreiding van zijn gekozen activiteiten en realiseren van zijn doelen binnen de afgesproken tijd. In deze periode kan dus ook sprake zijn van een tijdcontingent opbouw van werkzaamheden.
3. De generalisatiefase is het toepassen van het geleerde in de alledaagse situatie, er wordt geleerd om te gaan met behoud van het resultaat op langer termijn (omgaan met terugval).

Graded Activity is geschikt voor cliënten die door langdurige (pijn)klachten niet optimaal meer functioneren en steeds minder gaan doen vanwege de pijn.

Denk hierbij aan b.v. Langdurige a-specifieke rugklachten, RSI of CANS (Complaints of Arm Nek en Shoulder), Whiplash, Fibromyalgie, Bechtrew etc.

Graded Activity is niet geschikt als er een duidelijke en reële angst is voor letsel en/of beweging en als er geen bereidheid is tot gedragsverandering (cliënt wil dus niets weten van anders omgaan met pijnklachten).

Informatie over Graded Activity tekst en dia’s voor professionals of hulpverleners.

10 september 2009

De behandeling van lage rugpijn met het innovatieve re-integratieprogramma Graded Activity blijkt bijzonder effectief en biedt een groot economisch rendement. Dit blijkt uit onderzoek van bedrijfsarts Hynek Hlobil.

Medewerkers behandeld volgens dit programma verzuimden maar liefst 35 dagen minder. Graded Activity is een strak geprotocolleerd, fysiotherapeutisch oefenprogramma, gericht op het leren omgaan met pijn.

Snelle werkhervatting

Het doel van het programma is een snelle en veilige werkhervatting, ondanks eventueel aanhoudende lage rugpijn. Lage rugpijn is een belangrijk medisch en sociaal probleem. De sociaal-economische gevolgen door hoge ziekteverzuimkosten zijn voor de maatschappij en werkgever aanzienlijk. Terwijl de kosten van medische behandeling bij lage rugpijn slechts tien procent van de totale kosten bedragen.

Niet-specifieke lage rugklachten

Het programma werd aangeboden aan werknemers van KLM die het werk verzuimden als gevolg van niet-specifieke lage rugklachten. Medewerkers behandeld volgens het Graded Activity programma konden hun eigen werk sneller hervatten dan de controlegroep. Zij hadden gemiddeld 35 minder verzuimdagen.

Acupunctuur voor de behandeling van lage rugpijn is niet effectiever dan stimulatie van de huid met een tandenstoker. Beide zijn wel beter dan gebruikelijke zorg. Of we nu massaal tandenstokers moeten inslaan, is nog onduidelijk, want helaas ontbrak een controlegroep die evenveel tijd en aandacht kreeg als de acupunctuurgroepen. Uit eerder acupunctuuronderzoek bij prikkelbaredarmsyndroom blijkt dat juist de non-specifieke effecten zoals de duur van de interactie, empathie en actief luisteren voor een belangrijk effect zorgen

Bron: NTVG-studenteneditie

Link Nivel: http://www.nivel.nl/pdf/Rapport-Ziekteverzuim-verpleegkundig-verzorgend-personeel-verzorgingshuizen.pdf

Het wachten is nu op kwantitatief onderzoek dat duidelijk maakt of langdurig zieke werknemers daadwerkelijk sneller re-integreren bij een manager met de gewenste eigenschappen.

Ned Tijdschr Geneeskd. 2009;153:C57

Onderzoek in British Journal of Ophthalmology.

C Teng, R Gurses-Ozden, J M Liebmann,

C  Tello, R Ritch (2003)

ABSTRACT
Aim: To evaluate the effect of a tight necktie on  intraocular pressure (IOP) measurement using Goldmann applanation tonometry.

Methods: 40 eyes of 20 normal subjects and 20 open angle glaucoma patients (all male) were enrolled. IOP was measured with an open shirt collar, 3 minutes after placing a tight necktie, and 3 minutes after loosening it. All measurements were made by the same examiner.

Results: Mean IOP in normal subjects increased by 2.6 (SD 3.9) mm Hg (p=0.008, paired t test; range -3 to +14 mm Hg) and in glaucoma patients by 1.0 (1.8 ) mm Hg (p=0.02, paired t test; range -2 to +4.5 mm Hg). In normal subjects, IOP in 12 eyes was increased by >=2 mm Hg and in seven eyes by >=4 mm Hg. In glaucoma patients, IOP in six eyes was increased by >=2 mm Hg and in two eyes by >=4 mm Hg.

Conclusion: A tight necktie increases IOP in both normal subjects and glaucoma patients and could affect the diagnosis and management of glaucoma.

Een reactie:

The article was striking in it’s failure to discuss the contribution of sartorial factors in the this matter. It should be obvious to even casual attenention that a full-Windsor differs markedly from a four-in-the-hand knot in its propensity to impinge jugular drainage and that is without even considering the effect of the Pratt which is so obviously relevant in this regard. It is not only knots that should be discussed but also the garment itself, surely the authors are not suggesting that a kipper is equivalent to a pencil tie and the opportunity to scrutinise the excess of the puce, proptotic visage so prominent amongst our own ranks is surely not unrelated to our own passion for the dickey bow.

Nog een reactie:

For comprehensive ophthalmologists tight collars, maybe owing to tight neckties, are a virtual cause for erroneous high IOP measurements.[2] As suggested by Teng et al.[1] tight collars may affect venous blood flow and, consequently, raise episcleral venous pressure, thus causing elevated IOP. Another source for elevated IOP in patients with tight neckties may be a mechanism similar to valsalva manoeuvre as reported by Schuman et al.[3]

There are two conclusions from the article by Teng et al.:
First, ophthalmologists must be alert that tight neckties may affect IOP measurements. So, if the patient enters the office the slogan must be: “Baby, take off your tie.”
However, one has to bear in mind that the patient’s position during Goldmann applanation tonometry is the not physiologic and, consequently, a tight necktie then might even be tighter. Conversely, the necktie will be looser when the patient is in a more physiologic pose.

Therefore, it is uncertain if a tight necktie will be a risk factor for glaucoma. So, the preliminary motto for our patients’ everyday life may be: “You can leave your tie on.”